Qarabağ muğam məktəbi Şuşa və ətraf bölgələrdə formalaşaraq tar, kamança və xanəndəlik ənənəsi ilə tanınır. Ustad ifaçılar muğam dəstgahlarını öz improvizasiya məktəbi ilə nəsildən-nəslə ötürüblər.
Qarabağ muğam məktəbinin xüsusiyyətləri
Qarabağ muğam məktəbi özünəməxsus improvizasiya üslubu, emosional ifa və texniki mükəmməllik ilə seçilir. Bu məktəbdə tar və kamança ifaçılığı xüsusi yer tutur. Xanəndələr muğam dəstgahlarını öz yaradıcılıq təfsiri ilə ifa edirlər.
Məşhur muğam ifaçıları
Qarabağ muğam məktəbindən çıxmış məşhur ifaçılar arasında Hacı Hüseynqulu Sarabski, Bülbül, Rəşid Behbudov, Şövkət Ələkbərova, Zeynəb Xanlarova və başqaları var. Onlar muğam sənətini dünya səviyyəsinə çatdırmışlar.
Muğam alətləri
Qarabağ muğamında əsas alətlər tar, kamança, qaval və dəfdir. Tar - əsas melodik alət, kamança isə muğamın emosional ifasında mühüm rol oynayır. Qaval və dəf ritmik struktur yaradır.
Muğam dəstgahları
Qarabağ muğam məktəbində əsas dəstgahlar: Rast, Şur, Segah, Çahargah, Bayatı-Şiraz, Humayun, Şüştər və başqaları. Hər dəstgahın öz emosional xarakteri və ifa üslubu var.
Müasir inkişaf
Muğam festivalları, gənc ifaçıların müsabiqələri və tədris mərkəzləri bu ənənəni dirçəldir. 2003-cü ildə Azərbaycan muğamı UNESCO-nun Qeyri-maddi Mədəni İrs Siyahısına daxil edilmişdir.
